I.10.6.1 Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości – dotacja w gospodarstwie

I.10.6.1 „Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości – w gospodarstwie” jest interwencją Planu Strategicznego WPR 2023–2027. Wspiera inwestycje w przetwarzanie i sprzedaż przetworzonych produktów rolnych, RHD, MOL oraz działalność mikroprzedsiębiorców powiązaną z gospodarstwem. Celem programu jest zwiększenie wartości produktów w gospodarstwie i skrócenie łańcucha dostaw.

Według harmonogramu MRiRW nabór jest planowany od 1 października do 2 listopada 2026 r. Termin ma charakter planowany do czasu publikacji właściwego ogłoszenia i regulaminu naboru przez ARiMR. Przed przygotowaniem ostatecznej wersji wniosku należy sprawdzić aktualne komunikaty Agencji.

Pomoc może być przeznaczona dla rolnika lub małżonka rolnika prowadzącego albo rozpoczynającego RHD, rolnika, małżonka lub domownika rozpoczynającego działalność gospodarczą lub MOL oraz mikroprzedsiębiorcy kontynuującego taką działalność. W przypadku mikroprzedsiębiorcy działalność musi być bezpośrednio powiązana z posiadanym lub dzierżawionym gospodarstwem.

Wymóg wielkości ekonomicznej gospodarstwa wynoszącej co najmniej 25 tys. euro dotyczy operacji polegającej na podejmowaniu działalności w ramach RHD. Alternatywnie operacja może być realizowana w gospodarstwie beneficjenta interwencji „Premie dla młodych rolników”. Warunek trzeba potwierdzić zgodnie z dokumentacją naboru.

Dla podejmowania albo prowadzenia RHD przewidziano płatność ryczałtową w jednej z trzech kwot: 30 000 zł, 60 000 zł albo 120 000 zł. Pomoc może stanowić maksymalnie 65% kosztów operacji. Ryczałt jest wypłacany w dwóch ratach: pierwsza wynosi 80%, a druga 20% przyznanej pomocy.

Rolnik, małżonek rolnika albo domownik rozpoczynający działalność gospodarczą lub MOL może ubiegać się o ryczałt 30 000 zł, 60 000 zł albo 120 000 zł, do 65% kosztów operacji. W ciągu 12 miesięcy przed złożeniem wniosku wnioskodawca nie może prowadzić działalności gospodarczej znajdującej się w wykazie wspieranych kodów PKD.

Mikroprzedsiębiorca kontynuujący działalność gospodarczą lub MOL może otrzymać refundację od 10 000 zł do 500 000 zł. Refundacja może pokryć maksymalnie 50% kosztów kwalifikowalnych. Wnioskodawca musi posiadać gospodarstwo i wykorzystywać w przetwarzaniu co najmniej 50% produktów rolnych pochodzących z tego gospodarstwa.

Nie zawsze cały, ale dla mikroprzedsiębiorcy kontynuującego działalność co najmniej 50% przetwarzanych produktów rolnych, w ujęciu ilościowym, musi pochodzić z posiadanego lub dzierżawionego gospodarstwa. Przy rozpoczynaniu działalności i wykorzystywaniu większej ilości surowca zewnętrznego mogą pojawić się obowiązki dotyczące wieloletnich umów zawieranych bezpośrednio z producentami rolnymi lub ich zorganizowanymi formami współpracy.

Wytyczne przewidują zakup oprogramowania do zarządzania wspieraną działalnością, sterowania procesem produkcji lub magazynowania, rozbudowę systemów teleinformatycznych i wdrażanie systemów zarządzania jakością. FarmPortal może więc stanowić część operacji, jeżeli jego funkcje są bezpośrednio związane z przetwórstwem, magazynem, identyfikacją partii, jakością lub sprzedażą. Ostateczna kwalifikowalność zależy od regulaminu i zakresu projektu.

Katalog kosztów obejmuje nowy sprzęt komputerowy, oprogramowanie lub usługę informatyczną dotyczącą sprzedaży na odległość produktów rolnych i spożywczych, a także terminale płatnicze. Rozwiązanie musi być związane ze wspieraną działalnością i uzasadnione w biznesplanie. Program nie finansuje zwykłej sprzedaży nieprzetworzonych produktów w ramach podstawowej produkcji rolnej.

Wsparcie może obejmować nowe maszyny i wyposażenie do przygotowania surowca, przetwarzania, magazynowania, pakowania, znakowania i etykietowania. Możliwe są również inwestycje budowlane, aparatura pomiarowa, systemy jakości, rozwiązania informatyczne, chłodnictwo, odzysk wody i ciepła, OZE powiązane z przetwórstwem oraz infrastruktura służąca ograniczaniu strat i zagospodarowaniu odpadów.

Pomoc nie obejmuje między innymi VAT, leasingu, zakupu środków transportu, gruntów i nieruchomości, wynagrodzeń pracowników, refinansowania zobowiązań oraz inwestycji w budynki mieszkalne. Wyłączone są również koszty bezpośrednio związane z podstawową produkcją rolną i sprzedażą produktów w formie nieprzetworzonej.

Pięć punktów można otrzymać za realizację celów Strategii „Od pola do stołu”, cztery punkty za kwalifikowalny komponent środowiskowy obejmujący co najmniej 20% kosztów operacji, trzy punkty za innowacyjność i do trzech punktów zależnie od bezrobocia w powiecie. Dodatkowe punkty mogą otrzymać osoby rozpoczynające działalność przetwórczą, między innymi młodzi rolnicy, kobiety i osoby ubezpieczone w KRUS.

Nie. Sam zakup systemu informatycznego nie gwarantuje punktów. FarmPortal może jednak wspierać kwalifikowany zakres związany ze Strategią „Od pola do stołu”, identyfikacją pochodzenia, monitorowaniem przetwarzania i magazynowania oraz innowacyjnością procesu. Liczba punktów zależy od całej operacji, udziału poszczególnych kosztów i dokumentacji przedstawionej ARiMR.

Wytyczne wymagają biznesplanu. Dla inwestycji budowlanych potrzebny może być kosztorys inwestorski. Dla zakupu rzeczy lub usług o wartości przekraczającej 20 000 zł netto należy zasadniczo przedstawić co najmniej dwie oferty od różnych dostawców. Jedna oferta może być dopuszczalna w uzasadnionych sytuacjach, np. gdy wymagana jest zgodność z posiadaną technologią.

Operację należy zasadniczo zrealizować w okresie nie dłuższym niż 24 miesiące od zawarcia umowy, nie później niż do 30 czerwca 2029 r. Przy refundacji inwestycję można podzielić maksymalnie na dwa etapy. Działalność objętą pomocą należy następnie kontynuować przez pięć lat od dnia wypłaty płatności końcowej.

Nie można finansować tego samego wydatku lub tej samej części wydatku więcej niż raz ze środków publicznych. Projekt może obejmować inne źródła finansowania tylko wtedy, gdy nie prowadzi to do podwójnego finansowania. Szczególnie uważnie należy sprawdzić wcześniejsze wsparcie otrzymane na te same wydatki z KPO lub innych programów.

I.10.6.1 jest skierowana do rolników, RHD, MOL i mikroprzedsiębiorców prowadzących działalność powiązaną z gospodarstwem. Maksymalna pomoc wynosi 120 000 zł w formie ryczałtu albo 500 000 zł w formie refundacji. I.10.7.1 dotyczy inwestycji MŚP poza gospodarstwem i przewiduje refundację sięgającą 10 mln zł.